بررسی وضعیت مؤلفه های الگوی سایبرنتیک در کتابخانه های دانشگاهی ایران از دیدگاه مدیران

نویسندگان
علی اکبر سرپرست 1
فاطمه نوشین فرد 2
فهیمه باب الحوائجی 3
1 گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی ، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
2 علم اطلاعات و دانش‌شناسی، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی ، دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
3 علم اطلاعات و دانش شناسی، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی ، دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
چکیده
زمینه و هدف: این پژوهش با هدف شناسایی دیدگاه مدیران نسبت به وضعیت مؤلفه های الگوی سایبرنتیک در کتابخانه­ های دانشگاهی انجام شده است.

روش پژوهش: این پژوهش به روش پیمایشی تحلیلی انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل 753 نفر از مدیران و کتابداران مسئول مستقر در کتابخانه­ های دانشگاهی شهر تهران و شهرهای دیگر است که تعداد 250 نفر با استفاده از نمونه­گیری تصادفی طبقه­ ای و بر اساس جدول کرجسی و مورگان (پاول، 1385) تعیین شد. گردآوری داده­ های مورد نیاز پژوهش از طریق پرسشنامه محقق ساخته بر اساس دیدگاه بیرن بائوم (1382)، نظرخواهی از خبرگان و متخصصان این حوزه بود. پرسشنامه 6 مؤلفه شامل نظارت وکنترل، پیوندها،تصمیم­ گیری، سلسله مراتب و رهبری که بر اساس طیف لیکرت از مدیران نظرخواهی شده است و با استفاده از نرم افزارهایSPSS-20 برای تجزیه و تحلیل داده­ها استفاده شد.

یافته­­ ها: نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد، تمامی مؤلفه­ های الگوی سایبرنتیک از دیدگاه مدیران کتابخانه­ های دانشگاهی مورد توجه قرار گرفته ­است و از جایگاه مناسبی در کتابخانه­ های دانشگاهی برخوردار هستند. از بین خرده مؤلفه­ های الگوی سایبرنتیک خرده مؤلفه اجتماعی با میانگین 16/36، خرده مؤلفه پیوند سخت با میانگین 48/15، خرده مؤلفه مدار علی با میانگین 75/11، خرده مؤلفه منابع تصمیم­ گیری با میانگین 49/15، خرده مؤلفه تقسیم شده با میانگین 12/12و خرده مؤلفه شناختی با میانگین 49/8 بیشتر از میانگین سایر خرده مؤلفه­ های الگوی سایبرنتیک درکتابخانه های دانشگاهی بوده است.

نتیجه ­گیری: نتایج پژوهش نشان داد مؤلفه ­های الگوی سایبرنتیک از جایگاه مناسبی در کتابخانه­ های دانشگاهی برخوردارند، این امر می­ تواند حاکی از آگاهی مدیران کتابخانه­ های دانشگاهی نسبت به ساختار، اهداف، وظایف، خدمات و کارکردهای کتابخانه­ های دانشگاهی باشد. با توجه به نتایج پژوهش، بهتر است در ساختار مدیریت کتابخانه به نقش اجتماعی کاربران کتابخانه در تعاملات و هدایت آنان توجه بیشتری شود و بستر تعهد نیروی انسانی از طریق مشارکت اجتماعی در فرآیند کار و تعامل با مدیریت بیشتر فراهم شود.
کلیدواژه‌ها
الگوی سایبرنتیک
مؤلفه های الگوی سایبرنتیک
کتابخانه های دانشگاهی
مدیران کتابخانه های دانشگاهی
مدیریت کتابخانه های دانشگاهی

عنوان مقاله English

Investigating of the status of cybernetic pattern components in academic libraries of Iran from the viewpoint of managers

نویسندگان English

Ali Akbar Sarparast 1
Fatemeh Nooshinfard 2
Fahimeh Babalhavaeji 3
1 Department of knowledge and Information Science, Science and Research branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Department of knowledge and Information Science, Science and Research branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
3 Department of knowledge and Information Science, Science and Research branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده English

Background and Aim: The purpose of this study was to identify managers' viewpoints toward the status of components of the cybernetic pattern in academic libraries.

Method: This research was method by analytical survey method. The statistical population of the study consisted of 753 directors and librarians of the central libraries of Tehran and other cities. 250 People were selected by stratified random sampling and based on Krejcie and Morgan table (Powell, 2006). Data collection for this study through a questionnaire According to Byrne Baum (2003), the opinions of experts and specialists in this research. The 6-item questionnaire consists of monitoring and control, links, decision-making, hierarchy, and leadership, which are based on the Likert spectrum of managers surveyed. Data analysis was performed using SPSS-20 software.

Results: The results of this study showed that all components of the cybernetic pattern have been considered from the viewpoint of the managers of academic libraries and have a good position in academic libraries. Among the sub-components of the cybernetic component, the sub-components of the social component with a mean of 36.16, the minor component of the graft, with a mean of 48/15, the subsystem of the causal circuit with an average of 7.75, the minor component of decision making sources with a mean of 49. 15, sub-component divided system by 12/12and cognitive component subscales with an average of 8.49 above the average of other sub-components of the cybernetic pattern in academic libraries.

Conclusion The results of this study showed that components of the cybernetic pattern have a good place in academic libraries, which can indicate the knowledge of the managers of academic libraries about the structure, goals, tasks, services and functions of academic libraries. According to the results of the research, it is advisable to pay more attention to the social role of users of the library in their library management structure in their interactions and to direct them, and to provide the basis for the commitment of human resources through social participation in the process of work and interaction with more management.

کلیدواژه‌ها English

Cybernetic pattern
Cybernetic Pattern Components
Academic Libraries
Academic Library Managers
University Library Management
Aldrich, H.E. (1999). Organization Evolving. Lon-don: Sage ,pp 2-3,8.
Alvani, M. (2007). Public administration. Tehran: Ney Publishing Co. (Persian)
Bazrafshan Mghaddam, M (2005). The Attitudes of University Directors to Academic Planning. Quar-terly Journal of Educational and Psychological Studies, 6(2):93-124. (Persian)
Bazrafshan Mghaddam, M. (2006). Investigating the application of cybernetic model in university management. PhD thesis in Educational Man-agement, Shahid Beheshti University, Faculty of Management. (Persian)
Birnbaum, R. (1988). How college work the cybernet-ics of Academic organization and leadership. Jossy-Bass.
Birnbaum, R (2003). How college work the cybernet-ics of Academic organization and leadership. Translated by Hamid Reza Arasteh. Tehran: In-stitute for Research and Planning of Higher Edu-cation. pp. 196,202,205. (Persian)
Cutler, Robert M. (2000). "Decision making and in-ternational relations: cybernetic theory reconsid-ered". Mishign Journal of Political Science, 1(2):57-63.
Douglas, P.A. (2013). A Study of Birnbaum's Theory of the Relationship between the Constructs of Leadership and Organization as Depicted in His Higher Education Models of Organizational Func-tioning: A Contextual Leadership Paradigm for Higher Education. PhD thesis. The George Wash-ington University. 182 pages; 3551353.
Dubberly, H., Pangaro, P. (2007). Cybernetics and service –carft: Language for behavior-focused design. Journal Kebernetes, 36,9(10):1301-1317.
http://www.emeraldinsight.com/doi/pdfplus/10.1108/03684920710827319 (25/03/2017).
Ebrami, H. (2004). Cognitive Science: Librarianship and knowledge Science. By the effort of Rah-matullah Fattahi. Tehran: Ketabdar Publishing Co. p.177. (Persian)
Elahi, S. (1999). Designing and explaining a model for automated fuzzy contingency policy in self-regulation systems (Case Study of units of Minis-try of Jihadi). Ph.D thesis in Educational Man-agement, Tarbiat Modares University, Faculty of Administration and Administration. (Persian)
Evans, J.E. (2009). Management Basics for Infor-mation Professionals. In collaboration with Patri-cia Lizel and Nedik Regas, translated by Minoo Vaezzadeh ... [and others]; Persian editor Abrahim Afshar. Tehran: National Library and Archives of the Islamic Republic of Iran.pp.13-14. (Persian)
Fadaee Araghi, G.R. (1994). In the Introduction to the Book Management Library and Information System by Mohair Sinagh translation by Gholamreza Fadaei Araghi. Tehran: Secretariat of the Public Library of Iran, Chapar Publishing Co. p 10. (Persian)
Glanville, R. (2004). The purpose of second-order cybernetics. Journal Kybernetes. 33,9(10):139-1389.
Haghighi, M. (2006). Academic Libraries. In the En-cyclopedia of Library and Information. Editorial Abbas Hori. Tehran: National Library of the Is-lamic Republic of Iran. (Persian)
Hamidizadeh, M.R. (2004). "Decision Making in Higher Education". Encyclopedia of Higher Edu-cation. Tehran: Farsi Encyclopedia Foundation. p312. (Persian)
Hariri, N. (2002). Comparison of job satisfaction of librarians working in central libraries of Islamic Azad University with other universities. Faslname Ketab. 13(4):91-72. (Persian)
Hashem Beyk, N. (2010). The study of the use of cybernetic model components in the manage-ment of Isfahan . University of Medical Sciences in the academic year of 2010-2010. Master’s Thesis, Graduate Diploma in Management Edu-cation. University of Esfahan. Faculty of Educa-tion and Psychology. (Persian)
Mezey, G. (2004). The cybernetic paradigm. http://www.armyacademy.ro/reviste/2 2004/r16. pdf (11/04/2017).
Okooboh, K.M., Clement, O.B. (2014). Applying cy-bernetic thinking to becoming a learning organiza-tion", Kybernetes, 43(9/10):1319-1329. http:// www.emeraldinsight.com/doi/full/10.1108/K-07-2014-0155 (10/03/2017)
Nechansky, H. (2010). Elements of a cybernetic epis-temology: preprogrammed adaptive systems. Journal Kebernetes, 39(1):55-77.
Powell, R.A. (2006), Bacic Research Methods for Li-brarians. Translator Najla Hariri, Tehran: Islamic Azad University, Science and Research Branch, Scientific Publishing Center. p. 127.
Rezaian, A. (2008). Principles of organization and management. Tehran. SAMT.p18. (Persian)
Rowe, J. (2010). Cybernetics of organizing: Man-agement and leadership. Journal Kybernetes,p 39, 7.
Sohrabi, N. (2012). Manage organizational knowledge resources. http://www.shara.ir/view/ (15/03/2017).
Stewart, R.D. (2010). Management of libraries and information centers. Translated by Zouhayr Hayati and Fatemeh Jamshidi Ghaffarahi. Teh-ran: Ketabdar Publishing Co. P.15
Talebi, A. (2012). The effect of cybernetic model on quality assurance by examining the role of medi-ating variable of learning organization in Tehran's comprehensive universities. Master’s Thesis. Semnan University. Faculty of Humanities. (Per-sian)
Zamenenophoulos, T., Alexiou, K. (2007). Rethinking the cybernetic basic of design: The concepts of control and organization. Journal Kebernetes, 36,9(10):1570-1589.
تعامل انسان و اطلاعات
دوره 4، شماره 1
بهار 1396
صفحه 41-54